Đằng sau khoản lỗ 283 tỷ đồng của PNJ trong quý II/2026

Vàng miếng kéo doanh thu, bán lẻ trang sức tăng chậm

Công ty CP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (HoSE: PNJ) ghi nhận doanh thu thuần quý II/2026 đạt 8.484 tỷ đồng, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ vàng miếng, trong khi mảng bán lẻ trang sức chỉ cải thiện nhẹ.

Theo cơ cấu doanh thu gộp từng mảng, hoạt động bán lẻ mang về 4.913 tỷ đồng, chỉ tăng nhẹ 2% và chiếm 57,7% tổng doanh thu trong quý.

Doanh thu bán sỉ đạt 1.080 tỷ đồng, tăng 20% nhờ nhu cầu nhập hàng có nguồn gốc rõ ràng từ các cửa hàng kim hoàn nhỏ lẻ. Mảng vàng miếng tăng 27%, lên 2.447 tỷ đồng, tương đương 28,6% tổng doanh thu quý II, chủ yếu được hỗ trợ bởi mặt bằng giá vàng cao hơn.

Việc tỷ trọng vàng miếng tăng trong khi đóng góp của mảng bán lẻ thu hẹp khiến cơ cấu doanh thu của PNJ trở nên kém thuận lợi hơn. Lợi nhuận gộp trong quý đạt 1.563 tỷ đồng, giảm 4%; biên lợi nhuận gộp giảm 3,1 điểm phần trăm, xuống còn 18,4%.

Ngoài sự thay đổi trong cơ cấu doanh thu, biên lợi nhuận còn chịu tác động từ khoản dự phòng hàng tồn kho ròng trị giá 368 tỷ đồng đối với lượng hàng tồn kho tại thời điểm cuối quý II.

Ở chiều ngược lại, chi phí bán hàng giảm 12%, còn 757 tỷ đồng. Theo Vietcap, mức giảm này đến từ chi phí trực tiếp phát sinh ở mảng vàng miếng tương đối thấp, dù tỷ trọng doanh thu của mảng này tăng lên, cùng với các biện pháp tối ưu hóa chi phí của PNJ.

Khoản dự phòng 865 tỷ đồng đảo chiều lợi nhuận

Biến động lớn nhất trong kết quả kinh doanh quý II nằm ở chi phí quản lý doanh nghiệp. Khoản mục này tăng 422% so với cùng kỳ, lên 1.063 tỷ đồng, chủ yếu do PNJ ghi nhận 865 tỷ đồng chi phí dự phòng liên quan đến hoạt động mua lại kim cương từ khách hàng.

Sau thời điểm kết thúc quý II, thị trường kim cương xuất hiện những diễn biến bất thường, kéo theo lượng khách hàng bán lại sản phẩm cho PNJ tăng mạnh. Trong khoảng thời gian từ ngày 1/7 đến ngày 27/7, tổng giá trị sản phẩm doanh nghiệp mua lại đạt khoảng 7.000 tỷ đồng. Trong đó, kim cương rời chiếm khoảng 30%, tương đương 2.100 tỷ đồng; phần còn lại là trang sức và vàng miếng.

Sự biến động bất thường diễn ra trong bối cảnh ngày 3/7/2026, truyền thông trong nước đưa tin Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố 22 bị can liên quan đến một đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia. Theo kết quả điều tra ban đầu, đường dây này do một số đối tượng người Ấn Độ hoạt động tại Hồng Kông cầm đầu, tổ chức thu mua kim cương từ Ấn Độ, tập kết tại Hồng Kông rồi đưa trái phép vào Việt Nam. Từ năm 2024, nhóm này bị cáo buộc đã vận chuyển hơn 28.000 viên kim cương qua 141 lô hàng, với tổng giá trị thị trường ước tính khoảng 280 tỷ đồng.

Trong số các bị can có ông Đặng Ngọc Thảo, cựu Giám đốc P-Lab – công ty con do PNJ sở hữu 100%, hoạt động trong lĩnh vực kiểm định và cấp chứng thư đá quý. Theo cơ quan điều tra, ông Thảo bị cáo buộc đã lợi dụng vị trí công tác và chuyên môn để hỗ trợ đường dây hợp thức hóa nguồn gốc kim cương. Cụ thể, một số viên kim cương bị cho là không phù hợp với thông số trên chứng thư GIA đã được xóa mã số khắc trên bề mặt, cấp lại mã P-Lab và phát hành chứng thư kiểm định mới, qua đó tạo điều kiện đưa số hàng này ra thị trường.

PNJ đã trích lập dự phòng 865 tỷ đồng đối với lượng kim cương rời được mua lại, tương đương khoảng 41% giá trị.

Khoản dự phòng được xác định trên cơ sở giá mua lại, giá trị thu hồi ước tính và tỷ lệ điều chỉnh khác nhau tùy theo từng nhóm kích thước kim cương.

Chi phí phát sinh lớn khiến PNJ lỗ 256 tỷ đồng từ hoạt động kinh doanh trong quý II. Hoạt động tài chính cũng kém thuận lợi hơn khi chi phí tài chính ròng tăng lên 90 tỷ đồng, so với 22 tỷ đồng cùng kỳ năm trước.

Đáng chú ý, thu nhập tài chính chuyển sang âm 28 tỷ đồng, trong khi quý II/2025 ghi nhận dương 24 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu là PNJ hoàn nhập 31 tỷ đồng lãi tiền gửi dự thu sau khi tất toán trước hạn một số khoản tiền gửi có kỳ hạn.

Vietcap cho rằng doanh nghiệp có thể đã tất toán các khoản tiền gửi trước hạn để bổ sung nguồn vốn cho hoạt động mua lại sản phẩm từ khách hàng. Kết quả, PNJ ghi nhận khoản lỗ ròng 283 tỷ đồng trong quý II/2026, trái ngược với mức lãi 437 tỷ đồng cùng kỳ năm trước.

Dù kết quả quý II giảm mạnh, lũy kế sáu tháng đầu năm, doanh thu thuần của PNJ vẫn đạt 25.729 tỷ đồng, tăng 49%; lợi nhuận sau thuế sau lợi ích cổ đông thiểu số đạt 1.184 tỷ đồng, tăng 6%.

Tăng trưởng doanh thu nửa đầu năm phần lớn được hỗ trợ bởi mảng vàng miếng, với doanh thu gộp đạt 9.898 tỷ đồng, tăng 169%. Doanh thu bán lẻ đạt 13.162 tỷ đồng, tăng 14%, trong khi bán sỉ đạt 2.643 tỷ đồng, tăng 28%.

Tuy nhiên, biên lợi nhuận sau thuế sáu tháng giảm 1,9 điểm phần trăm, xuống còn 4,6%. Vietcap đánh giá kết quả này thấp hơn kỳ vọng và nhận thấy rủi ro phải điều chỉnh giảm dự báo kinh doanh năm 2026, dù cần thêm dữ liệu để đánh giá đầy đủ.

Hàng tồn kho và vay ngắn hạn cùng tăng

Trước khi hoạt động mua lại sản phẩm tăng đột biến trong tháng 7, bảng cân đối kế toán của PNJ đã ghi nhận hàng tồn kho và dư nợ vay ngắn hạn cùng tăng, trong khi quy mô tài sản có tính thanh khoản giảm so với cuối quý I.

Tại ngày 30/6/2026, tổng tiền mặt, các khoản tương đương tiền và đầu tư ngắn hạn của PNJ đạt 4.002 tỷ đồng, giảm 11% so với cuối quý I. Trong đó, tiền mặt và các khoản tương đương tiền giảm 34%, còn 609 tỷ đồng; đầu tư ngắn hạn giảm 5%, xuống 3.393 tỷ đồng.

Vietcap cho rằng PNJ nhiều khả năng đã sử dụng một phần tài sản có tính thanh khoản cao này sau thời điểm kết thúc quý II để tài trợ cho sự gia tăng đột biến của hoạt động mua lại trong tháng 7.

Ở chiều ngược lại, giá gốc hàng tồn kho tại cuối quý II đạt 15.560 tỷ đồng, tăng 16% sau ba tháng. Thành phẩm và hàng hóa chiếm phần lớn với 14.010 tỷ đồng, tăng 30% và tương đương 90% tổng tồn kho. Nguyên vật liệu giảm 41%, còn 1.300 tỷ đồng.

Dư nợ vay ngắn hạn của PNJ tăng 38% so với cuối quý I, lên 3.989 tỷ đồng. Trong đó, 3.399 tỷ đồng là các khoản vay có tài sản bảo đảm, chiếm 85% dư nợ ngắn hạn; 590 tỷ đồng còn lại là vay tín chấp. Doanh nghiệp không ghi nhận dư nợ vay dài hạn.

Đến cuối tháng 6/2026, PNJ vận hành 430 cửa hàng vàng, không mở mới ròng trong quý II và giảm một cửa hàng so với đầu năm.

Ban lãnh đạo PNJ nhận định diễn biến bất thường của hoạt động mua lại có thể tiếp tục ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh trong nửa cuối năm. Mức độ tác động sẽ được đánh giá lại trong báo cáo tài chính quý III/2026.