Thứ bảy, 29/8/2026
Vừa bị truy thu thuế hàng tỷ đồng, Hóa An (DHA) lại vướng nợ tiền cấp quyền khoáng sản
Thanh tra Chính phủ mới đây công khai Kết luận thanh tra số 467/KL-TTCP ngày 18/7/2026 về công tác quản lý thăm dò, khảo sát, quy hoạch, cấp phép, khai thác và vận chuyển khoáng sản làm vật liệu xây dựng tại một số địa phương khu vực phía Nam. Kết luận cho thấy, bên cạnh nguồn thu lớn đóng góp vào ngân sách Nhà nước, một số doanh nghiệp khai thác khoáng sản vẫn chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính. Cơ quan thanh tra cũng phát hiện chênh lệch đáng kể giữa sản lượng khai thác được báo cáo và khối lượng kê khai để tính thuế, phí tại nhiều mỏ.
Trong giai đoạn từ ngày 1/1/2019 đến 30/6/2024, hoạt động khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường tại Bình Phước mang về cho ngân sách Nhà nước hơn 809 tỷ đồng. Tuy nhiên, Thanh tra Chính phủ xác định 3 đơn vị khai thác khoáng sản tại địa phương còn nợ tổng cộng gần 9,9 tỷ đồng, trong đó gần 9,3 tỷ đồng là tiền cấp quyền khai thác khoáng sản. Một trong những doanh nghiệp được nêu tên là Công ty CP Hóa An (HOSE: DHA). Theo kết luận thanh tra, doanh nghiệp còn nghĩa vụ tiền cấp quyền khai thác liên quan đến mỏ đá xây dựng tại xã Tân Lợi, huyện Hớn Quản cũ. Tuy nhiên, số tiền cụ thể Hóa An còn phải thực hiện đối với mỏ đá này không được công bố.
Việc xuất hiện trong kết luận của Thanh tra Chính phủ diễn ra không lâu sau khi Hóa An nhận quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế từ Cục Thuế Đồng Nai. Theo quyết định ban hành ngày 30/6/2026, DHA có hành vi kê khai sai, dẫn đến thiếu số thuế giá trị gia tăng phải nộp trong giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 12/2021. Đối với thuế thu nhập doanh nghiệp, cơ quan chức năng cũng xác định công ty kê khai sai, làm thiếu nghĩa vụ thuế trong các năm 2021 và 2022.
Với các vi phạm trên, Hóa An bị phạt gần 37 triệu đồng đối với hành vi kê khai sai thuế giá trị gia tăng và gần 119 triệu đồng đối với vi phạm liên quan đến thuế thu nhập doanh nghiệp. Cùng với tiền phạt, doanh nghiệp phải nộp bổ sung số thuế còn thiếu và tiền chậm nộp, đưa tổng số tiền phải nộp vào ngân sách Nhà nước lên hơn 3,46 tỷ đồng. Cụ thể, Hóa An bị truy thu 1,7 tỷ đồng thuế thu nhập doanh nghiệp cho các năm 2019-2022, kèm khoảng 1 tỷ đồng tiền chậm nộp. Đối với thuế giá trị gia tăng, số tiền bị truy thu là 365 triệu đồng, trong khi tiền chậm nộp tương ứng ở mức 200 triệu đồng. Cơ quan thuế đồng thời yêu cầu doanh nghiệp giảm gần 2 tỷ đồng thuế giá trị gia tăng còn được khấu trừ.
Khoản tiền chậm nộp nêu trên được tính đến hết ngày 16/6/2026. Hóa An có trách nhiệm tự tính và nộp bổ sung số tiền chậm nộp phát sinh từ sau thời điểm này đến ngày thực tế hoàn thành các khoản truy thu và tiền phạt. Quyết định xử phạt có hiệu lực từ ngày 30/6/2026. Doanh nghiệp phải nộp đầy đủ số tiền vào tài khoản của cơ quan thuế mở tại Kho bạc Nhà nước trong vòng 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định. Nếu quá thời hạn, DHA sẽ bị cưỡng chế thi hành và tiếp tục phải chịu tiền chậm nộp trên số tiền phạt chưa thanh toán.
Lãi đi lùi, Hóa An vẫn sở hữu “núi tiền” và không vay nợ
Những vấn đề liên quan đến nghĩa vụ tài chính và thuế phát sinh trong bối cảnh kết quả kinh doanh của Hóa An ghi nhận sự phân hóa trong nửa đầu năm 2026. Doanh thu và lợi nhuận gộp cùng tăng, nhưng sự suy giảm của nguồn thu tài chính và mức tăng mạnh của chi phí quản lý khiến lợi nhuận sau thuế vẫn đi lùi. Riêng quý II/2026, Hóa An ghi nhận doanh thu thuần 121,4 tỷ đồng, tăng nhẹ 0,3% so với cùng kỳ. Giá vốn tăng 1,2% lên 76,5 tỷ đồng, nhanh hơn tốc độ tăng doanh thu, khiến lợi nhuận gộp giảm 1,1%, còn 45 tỷ đồng. Doanh thu hoạt động tài chính giảm 44,9% xuống 1,6 tỷ đồng, trong khi chi phí quản lý doanh nghiệp tăng 47,6% lên 9,1 tỷ đồng. Kết quả, lợi nhuận trước thuế giảm 12,9% xuống 35,1 tỷ đồng; lợi nhuận sau thuế đạt 26,9 tỷ đồng, thấp hơn 16,6% so với quý II/2025.
Lũy kế 6 tháng đầu năm, doanh thu thuần của DHA đạt 222,5 tỷ đồng, tăng 13,2% so với cùng kỳ. Lợi nhuận gộp tăng 20,4% lên 84,2 tỷ đồng, qua đó đưa biên lợi nhuận gộp từ 35,6% lên 37,8%. Tuy nhiên, doanh thu tài chính giảm tới 75,6%, chỉ còn 2,7 tỷ đồng. Ở chiều ngược lại, chi phí quản lý doanh nghiệp tăng 65,5% lên 16,8 tỷ đồng. Sau khi khấu trừ các chi phí, Hóa An ghi nhận lợi nhuận trước thuế 67,8 tỷ đồng, giảm 1,7%; lợi nhuận sau thuế đạt 53,1 tỷ đồng, giảm 6,2% so với cùng kỳ.
Năm 2026, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu 385,6 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 67 tỷ đồng, lần lượt giảm 12% và 39% so với kết quả năm trước. Kế hoạch thận trọng chủ yếu xuất phát từ dự báo sản lượng khai thác tại các mỏ chủ lực sụt giảm đáng kể. Sau nửa đầu năm, Hóa An đã hoàn thành khoảng 57,7% kế hoạch doanh thu và 79,3% mục tiêu lợi nhuận sau thuế. Dù lợi nhuận giảm so với cùng kỳ, doanh nghiệp chỉ còn cách mục tiêu lợi nhuận cả năm khoảng 13,9 tỷ đồng.
Trên bảng cân đối kế toán, DHA tiếp tục duy trì cơ cấu tài chính với tỷ trọng lớn tập trung ở tiền gửi và các khoản đầu tư ngắn hạn. Tại ngày 30/6/2026, tổng tài sản của công ty đạt gần 590 tỷ đồng, tăng 47 tỷ đồng, tương ứng 8,7% so với đầu năm. Động lực tăng chủ yếu đến từ tài sản ngắn hạn, khi khoản mục này tăng 18,7% lên 376 tỷ đồng và chiếm 63,7% tổng tài sản. Trong đó, tiền và các khoản tương đương tiền đạt gần 71,1 tỷ đồng, tăng 24,2 tỷ đồng, tương ứng 51,6% so với đầu năm.
Xét theo cơ cấu, tiền gửi ngân hàng tăng 43,3% lên gần 38 tỷ đồng, còn tiền gửi có kỳ hạn 3 tháng tăng 60% lên 32 tỷ đồng. Ngược lại, tiền mặt tại quỹ giảm từ 460 triệu đồng xuống còn hơn 113 triệu đồng. Như vậy, tiền gửi không kỳ hạn và tiền gửi kỳ hạn 3 tháng chiếm tới 99,8% tổng lượng tiền và tương đương tiền tại cuối kỳ, cho thấy gần như toàn bộ nguồn tiền này đang được Hóa An duy trì trong hệ thống ngân hàng. Đầu tư tài chính ngắn hạn cũng tăng 21,3% lên 274,5 tỷ đồng. Biến động chủ yếu đến từ các khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn, tăng từ 66,7 tỷ đồng lên 113,7 tỷ đồng. Tính chung, tiền, các khoản tương đương tiền và đầu tư tài chính ngắn hạn của Hóa An đạt gần 345,6 tỷ đồng, chiếm 58,6% tổng tài sản. Quy mô này đồng thời gấp khoảng 5,8 lần tổng nợ phải trả tại cuối quý II.
Trong khi các tài sản có tính thanh khoản cao gia tăng, vốn nằm tại các khoản phải thu và hàng tồn kho lại thu hẹp. Các khoản phải thu ngắn hạn giảm 34,2% xuống 20,6 tỷ đồng. Hàng tồn kho trước dự phòng còn gần 1,9 tỷ đồng, giảm 57,3% so với mức gần 4,4 tỷ đồng đầu năm. Biến động của hàng tồn kho chủ yếu đến từ thành phẩm, khi giá trị khoản mục này giảm 66,9%, từ hơn 3,7 tỷ đồng xuống còn 1,2 tỷ đồng. Nguyên vật liệu gần như không thay đổi, duy trì ở mức 632,7 triệu đồng. Sau khi trừ khoản dự phòng giảm giá hàng tồn kho 568,1 triệu đồng, giá trị thuần của hàng tồn kho còn khoảng 1,3 tỷ đồng, giảm 65,8% so với đầu năm.
Tài sản dài hạn của Hóa An đạt gần 214 tỷ đồng, giảm 5,4%. Trong đó, tài sản cố định giảm 7,3% xuống 61,1 tỷ đồng, còn tài sản dài hạn khác giảm 6,8% xuống 109,6 tỷ đồng. Diễn biến này cho thấy cơ cấu tài sản của Hóa An tiếp tục dịch chuyển về nhóm tài sản ngắn hạn, đặc biệt là tiền gửi và đầu tư tài chính. Ở phía nguồn vốn, nợ phải trả tại cuối quý II/2026 đạt gần 59,6 tỷ đồng, tăng 9,8% so với đầu năm nhưng chỉ tương đương khoảng 10,1% tổng tài sản. Phần lớn là nợ ngắn hạn, với giá trị 47,8 tỷ đồng, tăng 12,1%. Trong cơ cấu nợ ngắn hạn, thuế và các khoản phải nộp Nhà nước tăng 80,4% lên gần 16,7 tỷ đồng. Quỹ khen thưởng, phúc lợi tăng gấp 2,4 lần, đạt gần 11,8 tỷ đồng. Ngược lại, khoản phải trả người lao động giảm 73,7% xuống còn 3 tỷ đồng, trong khi nợ dài hạn gần như đi ngang ở mức 11,8 tỷ đồng.
Đáng chú ý, bảng cân đối kế toán của Hóa An không ghi nhận vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn hoặc dài hạn tại thời điểm cuối quý II. Với gần 345,6 tỷ đồng tiền và đầu tư tài chính ngắn hạn, trong khi tổng nợ phải trả chưa đến 60 tỷ đồng, doanh nghiệp không chịu áp lực đáng kể từ đòn bẩy tài chính. Tuy nhiên, việc đồng thời phát sinh nghĩa vụ tiền cấp quyền khai thác khoáng sản và bị xử lý do kê khai thiếu thuế cho thấy Hóa An vẫn cần siết chặt công tác tuân thủ và thực hiện nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước.
Ý kiến bạn đọc (0)