"Cực tăng trưởng" của Thanh Hóa mở rộng không gian phát triển

Hơn 449.000 tỷ đồng nằm trong các dự án lớn tại Nghi Sơn (Thanh Hóa)

Sau nhiều năm đầu tư, Khu Kinh tế Nghi Sơn (KKTNS) đã hình thành hệ sinh thái công nghiệp quy mô lớn với nhiều dự án giữ vai trò quan trọng đối với kinh tế Thanh Hóa. Tính riêng 16 dự án lớn, trọng điểm đã đi vào hoạt động, tổng mức đầu tư đạt khoảng 378.000 tỷ đồng.

Nổi bật là Liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn với công suất 10 triệu tấn dầu thô mỗi năm; Nhà máy Nhiệt điện Nghi Sơn I công suất 600 MW; Nhiệt điện Nghi Sơn II công suất 1.200 MW cùng hệ thống các nhà máy luyện cán thép, xi măng, giấy, bao bì và nhiều ngành công nghiệp phụ trợ.

Với năng lực sản xuất hiện tại, Nghi Sơn đã trở thành trung tâm công nghiệp chế biến, chế tạo lớn nhất của tỉnh, đóng góp khoảng 30% mức tăng GRDP và khoảng 50% tổng thu ngân sách hằng năm của Thanh Hóa.

Hiện Khu Kinh tế Nghi Sơn có 25 dự án lớn, trọng điểm đang triển khai với tổng mức đầu tư khoảng 71.615 tỷ đồng.

Trong số đó có Tổ hợp hóa chất Đức Giang - Nghi Sơn, Cảng container Long Sơn, Khu bến container số 2 của Tập đoàn VAS Nghi Sơn, các dây chuyền mới thuộc Nhà máy Luyện cán thép Nghi Sơn số 2 cùng nhiều dự án sản xuất khác.

Tại dây chuyền 3 của Nhà máy Luyện cán thép Nghi Sơn số 2, khoảng 400 - 500 lao động đang được huy động trong giai đoạn cao điểm lắp đặt thiết bị.

Đối với các dự án đang ở chặng cuối, Ban Quản lý Khu Kinh tế Nghi Sơn và các khu công nghiệp được giao theo dõi sát tiến độ, phối hợp tháo gỡ các vướng mắc về điện, nước, giao thông, xử lý nước thải, nguyên liệu, logistics và thủ tục xuất nhập khẩu.

Các dự án như Tổ hợp hóa chất Đức Giang Nghi Sơn, các dây chuyền của Thép VAS Nghi Sơn, Nhà máy thép Minh Danh và Nhà máy dụng cụ thể thao Outdoor Gear Việt Nam đang được tập trung theo dõi.

Mục tiêu là rút ngắn khoảng thời gian từ giai đoạn đầu tư sang sản xuất thực tế, qua đó bổ sung thêm sản lượng công nghiệp và giá trị gia tăng cho khu kinh tế.

Song song với các dự án mới, Thanh Hóa cũng yêu cầu khai thác hiệu quả hơn năng lực của những nhà máy hiện hữu.

Riêng Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn, Ban Quản lý KKTNS và các KCN được giao phối hợp với Sở Công Thương làm việc với doanh nghiệp để thống nhất kế hoạch nhập dầu thô, lịch vận hành, bảo dưỡng và sản lượng từng tháng.

Mục tiêu đặt ra là duy trì nhà máy vận hành bình quân khoảng 110% công suất thiết kế, với sản lượng khoảng 4,6 triệu tấn trong 6 tháng cuối năm.

Chuẩn bị tái định cư, mở đường cho các dự án mới

Cùng với yêu cầu đẩy nhanh sản xuất, một bài toán khác đang được Thanh Hóa tập trung giải quyết là quỹ đất phục vụ giải phóng mặt bằng và tái định cư.

UBND tỉnh vừa có văn bản về phương án đầu tư các khu tái định cư, nghĩa trang để phục vụ nhu cầu phát triển của Khu Kinh tế Nghi Sơn và các địa phương liên quan.

Trong quá trình lập điều chỉnh Quy hoạch chung Khu Kinh tế Nghi Sơn đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2060, Ban Quản lý KKTNS và các KCN được yêu cầu nghiên cứu bổ sung nghĩa trang tập trung phục vụ khu vực phía Nam khu kinh tế.

Sau khi quy hoạch chung điều chỉnh được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đây sẽ là cơ sở để xem xét, đề xuất đầu tư công trình. Đối với tái định cư, các phương án đang được xây dựng theo từng dự án và từng nhóm hộ bị ảnh hưởng.

Với 8 hộ thuộc Dự án Nhà máy luyện cán thép DST Nghi Sơn, UBND tỉnh yêu cầu UBND xã Trường Lâm làm việc với UBND phường Trúc Lâm để thống nhất phương án bố trí vào Khu tái định cư Trúc Lâm mở rộng giai đoạn 2, tương tự phương án áp dụng cho 14 hộ thuộc Dự án Hạ tầng Khu công nghiệp số 3.

Đối với Dự án hạ tầng Khu công nghiệp Miza Nghi Sơn, có 131 hộ có đất ở bị ảnh hưởng. Sau khi dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, UBND xã Trường Lâm sẽ rà soát chính xác số hộ cần bố trí tái định cư, đồng thời làm việc với các phường Đào Duy Từ và Nghi Sơn để nghiên cứu khả năng bố trí tại những khu tái định cư hiện có. Phương án cụ thể sẽ được giới thiệu để người dân xem xét.

Trong trường hợp người dân không đồng thuận với vị trí dự kiến, địa phương sẽ nghiên cứu đề xuất xây dựng khu tái định cư mới phù hợp với quy hoạch và nhu cầu thực tế.

UBND xã Thanh Kỳ cũng được giao tổ chức làm việc trực tiếp với người dân, xác định rõ nhu cầu tái định cư của từng hộ để xây dựng phương án phù hợp.

Việc chuẩn bị trước quỹ tái định cư có ý nghĩa quan trọng với các dự án công nghiệp quy mô lớn, bởi tiến độ giải phóng mặt bằng luôn là một trong những yếu tố quyết định thời điểm triển khai đầu tư.

Tuyến ven biển gần 1.513 tỷ đồng tăng tốc giải phóng mặt bằng

Không gian phát triển của Khu Kinh tế Nghi Sơn cũng đang được mở rộng thông qua hệ thống giao thông kết nối. Một trong những dự án đáng chú ý là tuyến đường bộ ven biển đoạn Tiên Trang - KKTNS, dài 17,9 km (gồm cầu Thạch Châu), với tổng mức đầu tư gần 1.513 tỷ đồng.

Đây là một trong hai dự án thành phần thuộc Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường bộ ven biển đoạn Hoằng Thanh - Sầm Sơn và đoạn Tiên Trang - KKTNS.

Tại các xã, phường có dự án đi qua như Tiên Trang, Ngọc Sơn, Tân Dân và Hải Lĩnh, công tác giải phóng mặt bằng đang được đẩy nhanh.

Các địa phương vừa thực hiện tuyên truyền, đối thoại, hoàn thiện phương án bồi thường, vừa huy động lực lượng hỗ trợ người dân tháo dỡ công trình và di chuyển tài sản để bàn giao mặt bằng.

Trong số các địa phương có tuyến đi qua, phường Ngọc Sơn có chiều dài lớn nhất, khoảng 7,32 km. Dự án thu hồi hơn 16 ha đất trên địa bàn, ảnh hưởng tới hơn 500 hộ dân.

Khối lượng giải phóng mặt bằng lớn, một số trường hợp có nguồn gốc sử dụng đất phức tạp. Tuy nhiên, sau quá trình tuyên truyền, đối thoại và phổ biến chính sách, phần lớn các hộ dân đã đồng thuận bàn giao mặt bằng.

Từ ngày 6/8, hai tổ công tác của UBND phường cùng các tổ chức chính trị - xã hội đồng loạt ra quân, hỗ trợ các hộ tháo dỡ nhà cửa, công trình và di chuyển tài sản đến nơi ở mới.

Tại xã Tiên Trang, diện tích đất bị thu hồi khoảng 8.716,6 m2, gồm đất của 25 hộ gia đình, cá nhân và phần đất do UBND xã quản lý.

Cuối tháng 7/2026, địa phương đã tổ chức tuyên truyền, vận động các hộ trong phạm vi dự án chấp hành chủ trương thu hồi đất, đồng thời kiểm tra hiện trạng, rà soát hồ sơ địa chính, xác định nguồn gốc đất và tài sản gắn liền với đất.

Các bước lập phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đang tiếp tục được triển khai.

Theo kế hoạch, tuyến Tiên Trang - KKTNS cùng đoạn Hoằng Thanh - Sầm Sơn dự kiến được đưa vào sử dụng trong năm 2029.

Khi hai dự án thành phần hoàn thành, toàn tuyến đường bộ ven biển Thanh Hóa dài 96,2 km sẽ được nối thông, từ khu vực giáp tỉnh Ninh Bình đến điểm kết nối với Nghệ An.