Thứ bảy, 29/8/2026
Bắc Ninh đủ tiêu chuẩn của một thành phố
Bắc Ninh sẽ chính thức bước sang mô hình thành phố từ ngày 20/9/2026. Trước cột mốc này, Quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 đã định hình khá rõ cấu trúc phát triển dài hạn, với 3 vùng chức năng, 6 cụm động lực và mục tiêu trở thành đô thị lớn có khả năng dung nạp trên 10 triệu người.
Bắc Ninh hiện có diện tích hơn 4.713 km2, dân số gần 4 triệu người. So với các tiêu chuẩn đặt ra đối với một thành phố, địa phương đã đáp ứng đầy đủ các điều kiện chính.
Diện tích tự nhiên thực tế tương đương khoảng 188,55% mức tối thiểu theo tiêu chuẩn, trong khi quy mô dân số đạt khoảng 159,58% so với ngưỡng yêu cầu 2,5 triệu người.
Tỷ lệ đô thị hóa năm 2025 đạt 61,63%. Tỉnh hiện có 45 phường trong tổng số 99 đơn vị hành chính cấp xã, tương đương 45,45%. Theo lộ trình, Bắc Ninh tiếp tục nâng thêm 12 xã lên phường.
Ngày 28/7/2026, Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành Quyết định số 1315/QĐ-BXD công nhận Bắc Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I, bổ sung thêm một nền tảng quan trọng trước thời điểm chuyển sang mô hình thành phố.
Nền tảng kinh tế cũng đạt mức khá cao. Bắc Ninh thuộc nhóm địa phương tự cân đối ngân sách, không nhận trợ cấp cân đối từ ngân sách Trung ương.
Tổng thu ngân sách nhà nước 7 tháng năm 2026 ước đạt 62.297,9 tỷ đồng, bằng 84,7% dự toán năm.
Tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ trong GRDP ước đạt 93,12% trong 6 tháng đầu năm, cao hơn yêu cầu tối thiểu 80%.
Thu nhập bình quân đầu người giai đoạn 2023 - 2025 đạt 65,91 triệu đồng/người/năm, cao hơn mức bình quân chung cả nước là 65,08 triệu đồng.
Những chỉ tiêu này tạo nền tảng để Bắc Ninh chuyển từ mục tiêu đáp ứng tiêu chuẩn hành chính sang bài toán lớn hơn: tổ chức lại toàn bộ không gian đô thị, công nghiệp, dịch vụ và hạ tầng trong một cấu trúc phát triển mới.
Ba vùng phát triển từ trung tâm công nghiệp đến Gia Bình, Tây Yên Tử
Quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 xác định cấu trúc phát triển theo 3 vùng lớn.
Vùng thứ nhất là công nghiệp - đô thị trung tâm, bao gồm Từ Sơn, Tiên Du, Kinh Bắc, Yên Phong, Quế Võ, Bắc Giang, Hiệp Hòa và các không gian liên kết.
Đây là khu vực tập trung nền tảng công nghiệp, đô thị và dân cư lớn, giữ vai trò chủ đạo trong cấu trúc kinh tế hiện nay của Bắc Ninh.
Định hướng đến năm 2030, Bắc Ninh đặt mục tiêu trở thành cực tăng trưởng kinh tế của miền Bắc và cả nước, đồng thời là trung tâm công nghiệp điện tử, với trọng tâm là bán dẫn, sản xuất vi mạch và trí tuệ nhân tạo.
Không gian thứ hai là vùng thương mại - dịch vụ - logistics phía Nam, tập trung tại khu vực Nam sông Đuống, Gia Thuận và gắn với Cảng hàng không quốc tế Gia Bình.
Sân bay Gia Bình được đặt trong cấu trúc này như một đầu mối hạ tầng có khả năng mở rộng thương mại, logistics, dịch vụ và kết nối Bắc Ninh với các trung tâm kinh tế trong vùng.
Không gian thứ ba là vùng nông nghiệp - lâm nghiệp phía Đông, gồm Lục Ngạn, Sơn Động, Tây Yên Tử và các khu vực liên kết.
Khác với hai vùng có mức độ đô thị hóa và công nghiệp hóa cao hơn, khu vực phía Đông được định hướng phát triển gắn với nông nghiệp, lâm nghiệp, cảnh quan tự nhiên và các giá trị sinh thái.
Trên nền 3 vùng lớn, Bắc Ninh hình thành 6 cụm động lực gồm Kinh Bắc - Bắc Giang - Quế Võ; Yên Phong - Hiệp Hòa; đô thị hạt nhân Gia Thuận; Từ Sơn - Tiên Du; Lạng Giang - Lục Nam; Lục Ngạn - Sơn Động.
Cấu trúc này giúp phân bổ các chức năng kinh tế, dân cư và đô thị theo từng khu vực thay vì tập trung vào một lõi duy nhất.
Đồng thời, hệ thống giao thông đa phương thức sẽ đóng vai trò liên kết các cụm động lực với sân bay, khu công nghiệp, trung tâm logistics và các vùng đô thị hiện hữu.
Tầm nhìn 2075: Đô thị có khả năng dung nạp trên 10 triệu người
Quy hoạch của Bắc Ninh được xây dựng theo các mốc phát triển khá rõ. Đến năm 2030, địa phương đặt mục tiêu trở thành cực tăng trưởng của miền Bắc và cả nước, hình mẫu đô thị xanh, thông minh, hiện đại, văn minh nhưng vẫn giữ bản sắc Kinh Bắc.
Công nghiệp điện tử tiếp tục giữ vai trò chủ lực, trong đó bán dẫn, vi mạch và trí tuệ nhân tạo được đặt ở vị trí trọng tâm.
Đến năm 2040, Bắc Ninh hướng tới nền kinh tế cân bằng hơn giữa công nghiệp công nghệ cao và dịch vụ, đồng thời xây dựng hệ thống logistics liên hoàn hàng đầu khu vực.
Hạ tầng kỹ thuật và xã hội được định hướng đồng bộ, thông minh, hiện đại, xanh và bền vững.
Đến năm 2050, mục tiêu được nâng lên thành một đô thị đáng sống đạt đẳng cấp khu vực châu Á, vận hành trên nền tảng kinh tế số, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn.
Các giá trị văn hóa Bắc Ninh - Kinh Bắc cũng được đặt trong cấu trúc phát triển này thay vì tách khỏi quá trình đô thị hóa.
Xa hơn, đến năm 2075, Bắc Ninh hướng tới trở thành đô thị lớn, thịnh vượng, phát triển bền vững, có khả năng dung nạp trên 10 triệu người.
Đi cùng quy mô dân số đó là yêu cầu về hệ thống hạ tầng kỹ thuật, giao thông, y tế, giáo dục, nhà ở và dịch vụ đô thị ở mức tương ứng.
Quy hoạch cũng xác định khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực cốt lõi, trong khi phát triển kinh tế phải đi cùng bảo vệ môi trường sinh thái và chuyển đổi số toàn diện.
Với nền tảng công nghiệp điện tử hiện hữu, hệ thống đô thị đang mở rộng và Cảng hàng không quốc tế Gia Bình từng bước hình thành, Bắc Ninh đang chuyển sang giai đoạn phát triển với quy mô và cấu trúc lớn hơn đáng kể.
Mốc lên thành phố từ ngày 20/9/2026 vì vậy không chỉ là thay đổi về mô hình hành chính, mà còn là điểm khởi đầu cho một lộ trình dài hạn hướng tới không gian đô thị đa cực, kết nối chặt chẽ giữa công nghiệp, dịch vụ, logistics và các vùng sinh thái phía Đông.
Ý kiến bạn đọc (0)