Bắc Ninh định hình 3 hướng phát triển trước mục tiêu thành phố trực thuộc Trung ương

Ba định hướng chiến lược cho giai đoạn phát triển mới của Bắc Ninh

Định hướng đầu tiên được Bắc Ninh xác định là kiên định phát triển theo quy hoạch, coi đây là cơ sở cho các quyết sách dài hạn. Tỉnh sẽ khẩn trương xây dựng kế hoạch triển khai Quy hoạch chung, đồng thời rà soát, hoàn thiện hệ thống quy hoạch đô thị và nông thôn nhằm bảo đảm tính thống nhất giữa các khu vực sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính.

Theo định hướng này, hoạt động đầu tư và phát triển phải tuân thủ quy hoạch, gắn với sử dụng hiệu quả tài nguyên, đất đai và không gian phát triển.

Việc kiểm soát quy hoạch có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh Bắc Ninh đang mở rộng nhanh các khu công nghiệp, đô thị, hạ tầng giao thông và dịch vụ. Nếu thiếu sự liên kết giữa các khu vực, quá trình đô thị hóa có thể làm gia tăng áp lực lên giao thông, môi trường và hạ tầng xã hội.

Định hướng thứ hai là huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực để xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại.

Bắc Ninh sẽ phối hợp với các bộ, ngành Trung ương để đẩy nhanh các công trình có vai trò chiến lược, đồng thời tăng kết nối với Hà Nội, Hải Phòng, Thái Nguyên, Quảng Ninh, Hưng Yên, Lạng Sơn và các trung tâm kinh tế lớn.

Không chỉ giao thông, hạ tầng số, hạ tầng xã hội và môi trường cũng được xác định phải phát triển đồng thời. Trong đó, các dự án mới cần chú trọng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và yêu cầu phát triển đô thị lâu dài.

Định hướng thứ ba là phát triển đô thị lấy người dân làm trung tâm, chất lượng sống làm mục tiêu và bản sắc văn hóa làm nền tảng.

Điều này đặt ra yêu cầu các dự án phát triển không chỉ được đánh giá từ hiệu quả kinh tế mà còn phải góp phần cải thiện môi trường sống, tăng khả năng tiếp cận trường học, y tế, giao thông và các không gian công cộng.

Cùng với quá trình hiện đại hóa, Bắc Ninh định hướng tiếp tục bảo tồn các giá trị văn hóa đặc sắc của vùng Kinh Bắc, tạo sự cân bằng giữa phát triển công nghiệp, đô thị với gìn giữ bản sắc.

Quy hoạch đa cực - đa trung tâm tạo bộ khung mới

Viện Quy hoạch đô thị và nông thôn Quốc gia là đơn vị trực tiếp tham gia xây dựng Đồ án Quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075.

Đồ án thể hiện không gian phát triển thống nhất trên cơ sở hợp nhất hai tỉnh Bắc Ninh và Bắc Giang trước đây với mô hình đô thị đa cực - đa trung tâm.

Cấu trúc phát triển được tổ chức theo 3 phân vùng, 4 hành lang phát triển và 6 trung tâm động lực.

Thay vì tập trung phần lớn hoạt động kinh tế, dân cư và hành chính vào một khu vực, mô hình này phân bổ các chức năng phát triển cho nhiều cực khác nhau, nhưng vẫn được kết nối trong một hệ thống chung.

Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, đường sắt tốc độ cao, đường sắt liên vận quốc tế và các tuyến vành đai Vùng Thủ đô được xác định là bộ khung kết nối chính.

Hệ thống hạ tầng này giúp liên kết các trung tâm công nghiệp, đô thị, logistics và dịch vụ, đồng thời tạo thêm khả năng kết nối Bắc Ninh với các trung tâm kinh tế trong vùng.

Trong cấu trúc này, những vùng có thế mạnh công nghiệp tiếp tục được ưu tiên phát triển sản xuất công nghệ cao; các khu vực có lợi thế giao thông được định hướng logistics và thương mại; vùng sinh thái, văn hóa được tập trung phát triển du lịch và các ngành dịch vụ phù hợp.

Một điểm quan trọng khác là quy hoạch không đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế tách rời với bảo tồn không gian văn hóa.

Sông Cầu, sông Đuống, núi Nham Biền cùng hệ thống đình, chùa, di tích và dân ca quan họ tiếp tục được xác định là những yếu tố cần được gìn giữ trong quá trình mở rộng đô thị.

Các hành lang sông và không gian văn hóa có thể trở thành bộ phận của cấu trúc cảnh quan, du lịch và dịch vụ, thay vì bị tách khỏi quá trình phát triển đô thị.

Cách tiếp cận này hướng tới hình thành một đô thị hiện đại nhưng vẫn giữ được những đặc trưng riêng của vùng Kinh Bắc.

Hướng tới cực tăng trưởng công nghệ cao của vùng

Trong tổng thể Vùng Thủ đô và Đồng bằng sông Hồng, Bắc Ninh được xác định giữ vai trò một cực tăng trưởng và cửa ngõ kết nối quan trọng.

Việc hình thành một không gian đô thị quy mô lớn có thể góp phần chia sẻ áp lực về dân cư, công nghiệp và dịch vụ cho khu vực lõi Hà Nội, đồng thời tăng liên kết giữa các tỉnh phía Bắc.

Bắc Ninh cũng đặt mục tiêu trở thành một trong những trung tâm công nghiệp công nghệ cao, logistics và đổi mới sáng tạo của khu vực.

Trong đó, ngành điện tử và bán dẫn tiếp tục được định hướng giữ vai trò quan trọng, gắn với các khu công nghiệp, trung tâm nghiên cứu, đào tạo và hệ thống logistics quốc tế.

Việc phát triển các ngành có giá trị gia tăng cao đòi hỏi địa phương phải đồng thời nâng chất lượng nguồn nhân lực, cải thiện hạ tầng đô thị và xây dựng môi trường sống đủ sức thu hút lao động kỹ thuật, chuyên gia và nhà đầu tư.

Cùng với đó, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo cần được đưa sâu hơn vào quản lý đô thị, sản xuất công nghiệp và cung cấp dịch vụ công.

Nếu hệ thống quy hoạch, hạ tầng và các cực động lực được triển khai đồng bộ, Bắc Ninh có thêm điều kiện để chuyển từ mô hình đô thị dựa nhiều vào công nghiệp sang mô hình phát triển cân bằng hơn giữa sản xuất công nghệ cao, dịch vụ, logistics và chất lượng sống.

Ba định hướng chiến lược vì vậy không chỉ phục vụ mục tiêu thay đổi mô hình hành chính, mà còn tạo nền tảng cho cách Bắc Ninh tổ chức không gian, huy động nguồn lực và nâng sức cạnh tranh trong giai đoạn phát triển mới.