Kinh tế phục hồi mạnh nửa đầu năm, kịch bản cho chặng nước rút

Tại Hội nghị sơ kết hoạt động 6 tháng đầu năm 2025 của Hiệp hội Kinh doanh Chứng khoán Việt Nam (VASB) ngày 31/7, đại diện Công ty Chứng khoán BIDV (BSC; HOSE: BSI) đã đưa ra đánh giá tích cực về triển vọng kinh tế Việt Nam trong nửa cuối năm. Theo đó, nền kinh tế được kỳ vọng tiếp tục phục hồi vững chắc, với yếu tố then chốt là kỳ vọng nâng hạng thị trường chứng khoán, tạo động lực lớn cho dòng vốn và tâm lý nhà đầu tư.

Theo BSC, triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam trong năm 2025 sẽ dao động từ 6,0% đến 6,8%, tùy thuộc vào diễn biến chính sách và tình hình toàn cầu. Kịch bản thứ nhất mang tính thận trọng với kỳ vọng GDP tăng 6,0%, lạm phát ở mức 4,5%, xuất nhập khẩu đồng loạt tăng 7%, trong khi lãi suất điều hành được dự báo nhích lên trên 4,5%. Tỷ giá USD/VND bình quân năm dự kiến đạt khoảng 26.056 đồng. Sang năm 2026, GDP có thể đạt 6,3%, nhưng lạm phát vẫn được giữ ở mức cao 4,5%.

Ở chiều ngược lại, kịch bản thứ hai lạc quan hơn với kỳ vọng tăng trưởng mạnh mẽ; GDP tăng 6,8%, lạm phát được kiểm soát ở mức 3,4% và xuất nhập khẩu cùng tăng 17%. Lãi suất điều hành trong kịch bản này duy trì ở mức ổn định 4,25%, còn tỷ giá USD/VND trung bình khoảng 25.554 đồng. Năm 2026, GDP được kỳ vọng tiếp tục tăng lên 6,8%, trong khi lạm phát vẫn ở ngưỡng thấp 3,5%.

Thực tế, nền kinh tế Việt Nam trong nửa đầu năm 2025 đã ghi nhận nhiều tín hiệu khởi sắc, với những bứt phá đáng kể trên các trụ cột quan trọng như xuất nhập khẩu và thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Cụ thể, xuất khẩu và nhập khẩu của Việt Nam tiếp tục bứt phá trong nửa đầu năm 2025 phần lớn nhờ vào việc Mỹ đẩy mạnh nhập khẩu trước thời điểm các chính sách thuế quan mới có hiệu lực. Theo thống kê của BSC, xuất khẩu tăng 14,46% và nhập khẩu tăng 17,92% so với cùng kỳ, giúp Việt Nam đạt thặng dư thương mại 7,6 tỷ USD.

Cùng với đó, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vẫn duy trì đà tăng ổn định. Tổng vốn đăng ký FDI đạt 18,24 tỷ USD, vốn thực hiện đạt 11,72 tỷ USD - tăng 8,1% so với cùng kỳ. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo dẫn đầu với 9,56 tỷ USD, trong khi lĩnh vực bất động sản cũng thu hút 932,2 triệu USD.

Thị trường tài chính khởi sắc, kỳ vọng hút vốn ngoại nhờ nâng hạng

Thị trường chứng khoán Việt Nam trong nửa đầu năm 2025 đã ghi nhận sự hồi phục mạnh mẽ. Thanh khoản cải thiện rõ rệt với giá trị giao dịch bình quân đạt trên 21.000 tỷ đồng mỗi phiên. Số lượng tài khoản chứng khoán tiếp tục tăng, vượt mốc 10,2 triệu tài khoản, cho thấy sự mở rộng nhanh chóng của nhà đầu tư cá nhân trong nước.

Trong khi đó, khối ngoại vẫn tiếp tục bán ròng, tuy nhiên áp lực này được kỳ vọng sẽ giảm dần trong thời gian tới nhờ chính sách tiền tệ nới lỏng và tiến trình nâng hạng thị trường. Đặc biệt, hệ thống giao dịch KRX chính thức vận hành từ ngày 5/5/2025, cùng với các cải cách mạnh mẽ như tài khoản omnibus, STP, đơn giản hóa thủ tục cho nhà đầu tư nước ngoài... đã đưa Việt Nam tiến gần hơn tới việc đáp ứng các tiêu chí kỹ thuật của FTSE và MSCI.

Theo BSC, nếu được FTSE công bố nâng hạng trong kỳ đánh giá tháng 9/2025, thị trường chứng khoán Việt Nam có thể thu hút dòng vốn ngoại dao động từ 1,13 đến 1,51 tỷ USD, tùy theo hệ số điều chỉnh. Những cổ phiếu lớn như VCB, VIC, VHM, HPG, VNM, MSN và nhóm vốn hóa vừa và nhỏ như VRE, SHB, SSI, DGC, VJC được đánh giá là các ứng viên tiềm năng được đưa vào danh mục ETF mới nổi.

Một điểm sáng khác của thị trường tài chính trong 6 tháng đầu năm là sự phục hồi mạnh mẽ của thị trường trái phiếu doanh nghiệp. Theo BSC, tổng giá trị phát hành đạt 284.832 tỷ đồng, tăng vọt 116% so với cùng kỳ năm trước. Nhóm ngân hàng chiếm ưu thế với 184.000 tỷ đồng phát hành, tương đương 64,7%, trong khi nhóm bất động sản phát hành 74.900 tỷ đồng, chiếm 26,3%.

Áp lực đáo hạn dù vẫn hiện hữu nhưng đã giảm đáng kể so với các năm trước. Tổng giá trị đáo hạn trong kỳ đạt 100.553 tỷ đồng, trong đó các doanh nghiệp bất động sản đã chủ động mua lại trái phiếu trước hạn với quy mô lớn. Riêng trong tháng 6, giá trị mua lại đạt tới 11.000 tỷ đồng - mức cao nhất trong vòng 2 năm trở lại đây.

Chờ cú hích vào tháng 9

Theo BSC, năm 2025 là giai đoạn then chốt trong lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. Trong số 9 nhóm giải pháp được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đề xuất, nhiều nội dung đã có tiến độ rõ rệt. Nhóm giải pháp về chính sách đã bước đầu thành lập nhóm đối thoại đa bên để tháo gỡ rào cản cho nhà đầu tư ngoại.

Về công nghệ, hệ thống giao dịch KRX và STP đã chính thức vận hành, cải thiện minh bạch và tốc độ khớp lệnh. Các quy định pháp lý cũng đang được rút gọn, điển hình là Thông tư 18/2025/TT-BTC và kế hoạch triển khai tài khoản giao dịch tổng (OTA) trước tháng 8/2025.

Tuy nhiên, giải pháp liên quan đến tổ chức bù trừ trung tâm (CCP) - tiêu chí cuối cùng để đáp ứng yêu cầu của MSCI vẫn cần thêm thời gian và dự kiến sẽ hoàn tất trong năm 2026.

Dù vậy, với tốc độ hiện nay, Việt Nam được kỳ vọng sẽ chính thức được FTSE nâng hạng lên thị trường mới nổi ngay trong kỳ đánh giá tháng 9 tới.

Đây sẽ là cú hích mạnh mẽ cho thanh khoản và định giá thị trường trong năm 2026, đồng thời mở ra cơ hội chiến lược trong tiến trình hội nhập và nâng tầm thị trường vốn Việt Nam trên bản đồ tài chính toàn cầu.