Cổ phiếu Điện Máy Xanh (DMX) hụt hơi sau IPO: Khi thị trường bắt đầu nhìn vào lợi nhuận và định giá

Cổ phiếu Công ty CP Đầu tư Điện Máy Xanh (HoSE: DMX) chính thức giao dịch trên HoSE từ ngày 6/8 với giá tham chiếu 80.000 đồng/cổ phiếu, bằng đúng mức giá chào bán lần đầu ra công chúng. Đây là một trong những thương vụ IPO có quy mô lớn nhất thị trường Việt Nam những năm gần đây.

Cụ thể, Điện Máy Xanh chào bán hơn 179,5 triệu cổ phiếu, tương ứng giá trị huy động tối đa theo phương án ban đầu khoảng 14.360 tỷ đồng. Kết thúc đợt chào bán, doanh nghiệp phân phối thành công khoảng 166,44 triệu cổ phiếu, tương đương hơn 93% lượng đăng ký.

Những phiên đầu tiên sau niêm yết diễn ra khá tích cực. DMX có thời điểm lên 90.000 đồng/cổ phiếu, cao hơn 12,5% so với giá IPO, tạo khoản lợi nhuận đáng kể cho nhà đầu tư tham gia từ đợt chào bán.

Tuy nhiên, hiệu ứng “hàng mới lên sàn” nhanh chóng hạ nhiệt. Tính đến hết phiên 27/8, sau 8 phiên giảm giá, DMX đã lùi xuống dưới vùng 80.000 đồng/cổ phiếu. So với đỉnh 90.000 đồng, thị giá mất khoảng 12%, đồng nghĩa phần lớn mức tăng từng có sau IPO đã bị xóa bỏ.

Nếu chỉ tính chênh lệch thị giá, nhà đầu tư mua từ IPO hiện không còn lợi nhuận. Tuy nhiên, nếu cộng thêm khoản cổ tức tiền mặt 4.000 đồng/cổ phiếu, tổng mức sinh lời của người mua IPO và tiếp tục nắm giữ vẫn còn dương nhẹ trước thuế.

Diễn biến của DMX không phải trường hợp riêng lẻ nếu đặt cạnh một số thương vụ IPO quy mô lớn trong thời gian gần đây.

Cổ phiếu TCX của Công ty CP Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) từng huy động hơn 10.800 tỷ đồng với giá IPO 46.800 đồng/cổ phiếu. Sau khi niêm yết trên HoSE từ tháng 10/2025, đến ngày 25/8/2026, TCX đóng cửa tại 40.800 đồng, thấp hơn khoảng 14% so với giá chào bán.

Tương tự, VPX của Chứng khoán VPBank được chào bán với giá 33.900 đồng/cổ phiếu, quy mô huy động khoảng 12.713 tỷ đồng. Sau hơn 8 tháng giao dịch, cổ phiếu này đóng cửa phiên 27/8 tại 26.000 đồng, thấp hơn khoảng 25% so với giá IPO.

Mức điều chỉnh mạnh hơn xuất hiện tại HPA của Công ty CP Phát triển Nông nghiệp Hòa Phát. Doanh nghiệp từng IPO 30 triệu cổ phiếu với giá 41.900 đồng/cổ phiếu trước khi lên HoSE vào đầu tháng 2/2026. Đến phiên 27/8, HPA còn 28.000 đồng, thấp hơn khoảng 32% so với mức chào bán ban đầu.

So với các trường hợp trên, DMX hiện vẫn giữ giá tốt hơn khi mức giảm so với giá IPO mới khoảng 3%. Tuy nhiên, việc cổ phiếu nhanh chóng đánh mất phần lớn mức tăng sau niêm yết cho thấy thương hiệu lớn hay quy mô IPO hàng chục nghìn tỷ đồng không đảm bảo thị giá sẽ duy trì trạng thái hưng phấn kéo dài.

Ở giai đoạn IPO, kỳ vọng thường tập trung vào quy mô doanh nghiệp, vị thế thị trường, triển vọng tăng trưởng và sức hút của một tân binh lớn. Khi cổ phiếu đã bước vào giao dịch ổn định, trọng tâm của nhà đầu tư sẽ dần chuyển sang những yếu tố cụ thể hơn như tốc độ tăng lợi nhuận, mức định giá, dòng tiền và chính sách cổ tức.

Trước IPO, lãnh đạo Điện Máy Xanh từng cho rằng mức giá 80.000 đồng/cổ phiếu sẽ hấp dẫn nếu kết quả kinh doanh tiếp tục tăng trưởng, qua đó đưa P/E thực tế về quanh 10 lần. Vì vậy, việc DMX giảm xuống dưới giá chào bán chưa đồng nghĩa nền tảng hoạt động đã xấu đi, mà trước hết cho thấy thị trường đang điều chỉnh lại mức kỳ vọng đã phản ánh vào giá.

Tựu chung lại, sau giai đoạn tích cực khi được hỗ trợ bởi hiệu ứng IPO và niêm yết, DMX đang bước vào phép thử quan trọng hơn. Khả năng lấy lại vùng giá cao sẽ phụ thuộc vào việc doanh nghiệp có biến những kỳ vọng tăng trưởng trước IPO thành lợi nhuận thực tế hay không, thay vì chỉ dựa vào sức hút của một cổ phiếu mới lên sàn.