Điều hành chính sách tiền tệ: Ổn định vĩ mô, tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững

Chính phủ yêu cầu điều hành chính sách tiền tệ kiên định mục tiêu kiểm soát lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời huy động và khơi thông nguồn lực cho tăng trưởng, bảo đảm vốn đến đúng lĩnh vực, đúng thời điểm, đúng đối tượng với chi phí hợp lý.

Đây là một trong những nội dung trọng tâm tại Thông báo số 428/TB-VPCP của Văn phòng Chính phủ về kết luận của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tại buổi làm việc với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và hệ thống các tổ chức tín dụng ngày 13/8/2026.

Theo đánh giá của Chính phủ, thời gian qua, trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực tiếp tục biến động nhanh, phức tạp, khó lường, công tác điều hành chính sách tiền tệ chịu nhiều sức ép, nhất là đối với tỷ giá, lãi suất và thanh khoản. Ngân hàng Nhà nước đã điều hành chính sách tiền tệ phối hợp với chính sách tài khóa và các chính sách khác, góp phần bảo đảm ổn định vĩ mô, giá trị đồng Việt Nam; thị trường ngoại tệ hoạt động thông suốt, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế cơ bản được đáp ứng.

Tăng trưởng tín dụng đạt kết quả tích cực, tập trung vào sản xuất kinh doanh và các động lực tăng trưởng. Các giải pháp tiết giảm chi phí, ổn định và giảm lãi suất cho vay, đơn giản hóa quy trình tiếp cận vốn cùng các chương trình tín dụng ưu tiên được triển khai nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, người dân. Việc cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu cũng tiếp tục được thực hiện.

Tuy nhiên, Chính phủ nhìn nhận công tác điều hành vẫn đứng trước nhiều thách thức khi mục tiêu ổn định vĩ mô phải song hành với yêu cầu tăng trưởng hai con số. Công tác dự báo, hoạch định và phản ứng chính sách có thời điểm chưa theo kịp thực tiễn; phối hợp giữa chính sách tiền tệ, tài khóa và các chính sách vĩ mô khác có lúc chưa kịp thời, nhịp nhàng.

Khả năng tiếp cận vốn của một bộ phận doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp, hộ kinh doanh vẫn còn hạn chế. Cùng với đó, sở hữu chéo và những biểu hiện thiếu an toàn tại một số tổ chức tín dụng chưa được xử lý triệt để, trong khi rủi ro liên quan đến bất động sản, trái phiếu doanh nghiệp và chất lượng tài sản cần tiếp tục được kiểm soát chặt chẽ.

Kiểm soát lạm phát, hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng hai con số

Trong định hướng thời gian tới, Chính phủ xác định hệ thống tiền tệ, ngân hàng và các tổ chức tín dụng là “huyết mạch” của nền kinh tế, giữ vai trò trọng yếu trong ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững.

Theo đó, Ngân hàng Nhà nước được yêu cầu xác định rõ ưu tiên hàng đầu là các cơ chế, chính sách và giải pháp điều hành phải hướng tới củng cố ổn định vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, tăng khả năng chống chịu và duy trì hệ thống ngân hàng an toàn, lành mạnh, minh bạch, hiệu quả.

Giai đoạn 2026-2030, ngành ngân hàng không chỉ cần phát triển về quy mô mà phải an toàn hơn, hiệu quả hơn và hiện đại hơn. Quy mô phải đi cùng chất lượng, tăng trưởng tín dụng gắn với kiểm soát rủi ro, chuyển đổi số đi cùng an toàn dữ liệu, trong khi hội nhập quốc tế phải gắn với năng lực quản trị theo chuẩn mực quốc tế.

Một yêu cầu đáng chú ý được đặt ra là Ngân hàng Nhà nước cần lượng hóa và thường xuyên đánh giá “điểm cân bằng” giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng. Trên cơ sở đó, các công cụ chính sách tiền tệ như lãi suất, tỷ giá, cung tiền, thanh khoản và tín dụng phải được điều hành gắn với những kịch bản cụ thể.

Cơ quan quản lý cũng cần xác định các ngưỡng cảnh báo, chủ động điều chỉnh cường độ, liều lượng và thời điểm sử dụng các công cụ chính sách thuộc thẩm quyền. Công tác dự báo, hoạch định và phản ứng chính sách phải nhanh, hiệu quả, bám sát diễn biến quốc tế, khu vực và trong nước.

Cùng với đó, chính sách tiền tệ phải được phối hợp hài hòa, chặt chẽ và thường xuyên với chính sách tài khóa cũng như các chính sách vĩ mô khác nhằm huy động, đáp ứng nguồn lực cho phát triển.

Ổn định lãi suất, giảm lãi vay, đưa tín dụng vào đúng lĩnh vực

Đối với lãi suất, Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước tiếp tục duy trì và điều tiết chủ động, linh hoạt các mức lãi suất điều hành phù hợp, đồng thời tăng cường cung ứng thanh khoản cho thị trường, hỗ trợ các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý.

Các tổ chức tín dụng được yêu cầu tiếp tục tiết giảm chi phí, ổn định mặt bằng lãi suất và giảm lãi suất cho vay. Ngân hàng Nhà nước có biện pháp xử lý theo thẩm quyền, đúng quy định đối với những tổ chức tín dụng không chấp hành chỉ đạo.

Với tỷ giá, định hướng được đưa ra là điều hành theo diễn biến thị trường, nắm chắc cung - cầu ngoại tệ của nền kinh tế tại từng thời điểm để chủ động xây dựng phương án, kịch bản phù hợp, qua đó góp phần ổn định thị trường. Ngân hàng Nhà nước đồng thời được giao nghiên cứu cơ chế cung ứng các sản phẩm, dịch vụ phòng ngừa biến động tỷ giá nhằm hỗ trợ phát triển thị trường vốn và thị trường chứng khoán.

Đáng chú ý, đối với tín dụng, Chính phủ yêu cầu điều hành tăng trưởng bám sát mục tiêu nhưng không coi đây là “trần cứng” trong mọi thời điểm. Việc điều hành cần linh hoạt theo diễn biến thực tế, bảo đảm vốn đến đúng lĩnh vực, đúng thời điểm, đúng đối tượng, đúng mục đích với chi phí hợp lý.

Dòng vốn tín dụng cần ưu tiên cho sản xuất, xuất khẩu, công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, nông nghiệp, đổi mới sáng tạo, nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, hạ tầng thiết yếu, dự án BT cùng các lĩnh vực ưu tiên và động lực tăng trưởng.

Khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và kinh tế tập thể cũng cần được cải thiện, song song với việc kiểm soát chặt tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Ở một hướng khác, Bộ Tài chính được giao tiếp tục thực hiện các giải pháp phát triển thị trường vốn, chứng khoán và trái phiếu doanh nghiệp, qua đó khơi thông nguồn vốn trung và dài hạn, giảm sự phụ thuộc vào tín dụng từ hệ thống ngân hàng. Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước cũng phải tăng cường phối hợp, trao đổi thông tin phục vụ điều hành các chính sách vĩ mô.

Kiểm soát rủi ro, xử lý dứt điểm các ngân hàng yếu kém

Bên cạnh yêu cầu khơi thông dòng vốn, bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng tiếp tục là một nhiệm vụ trọng tâm.

Ngân hàng Nhà nước được yêu cầu khẩn trương hoàn thiện Đề án tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém và tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hoàn thành trong tháng 8/2026.

Cơ quan quản lý đồng thời phải tăng cường giám sát, kiểm soát các tổ chức tín dụng yếu kém đang được kiểm soát đặc biệt, xử lý dứt điểm các ngân hàng yếu kém; phối hợp với Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Tòa án nhân dân tối cao và Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đẩy nhanh tiến độ triển khai phương án xử lý tài sản bảo đảm của Ngân hàng SCB.

Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động của các tổ chức tín dụng và phòng, chống rửa tiền phải được tăng cường theo hướng cảnh báo sớm, giám sát “từ sớm, từ xa, từ trước khi phát sinh hậu quả”. Các sai phạm về sở hữu, cấp tín dụng, quản lý vốn vay và chấp hành quy định về an toàn hoạt động phải được chủ động nhận diện, xử lý, không để tích tụ thành sai phạm lớn và gây tác động lan truyền tới hệ thống.

Các tổ chức tín dụng cũng được yêu cầu nâng cao năng lực quản trị, quản trị rủi ro, kiểm soát nội bộ và năng lực tài chính; tuân thủ các giới hạn an toàn, kiểm soát giao dịch với cổ đông và người có liên quan. Ngân hàng Nhà nước được giao nghiên cứu lộ trình tăng vốn điều lệ cho các ngân hàng thương mại nhà nước.

Song song với bảo đảm an toàn hệ thống, ngành ngân hàng tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, gắn với bảo đảm an ninh, an toàn thanh toán, dữ liệu và quyền lợi của khách hàng.

Thông điệp xuyên suốt được Chính phủ đặt ra cho giai đoạn tới là huy động nguồn lực cho tăng trưởng nhưng phải trên nền tảng ổn định vĩ mô. Ngành ngân hàng được yêu cầu hành động với tinh thần “chủ động - kịp thời - linh hoạt - sáng tạo - an toàn - hiệu quả - trách nhiệm - quyết liệt”, vừa hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tiếp cận vốn, vừa bảo đảm an toàn và sức chống chịu của hệ thống tài chính - ngân hàng.